Sương mai hại cà chua

Thông báo lỗi

Deprecated function: The each() function is deprecated. This message will be suppressed on further calls in menu_set_active_trail() (line 2404 of /home/baovethucv/domains/hoibaovethucvat.org/public_html/includes/menu.inc).
CN, 12/11/2011 - 23:42

Bệnh sương mai (mốc sương) do nấm Phytophthora infestans gây ra. Là bệnh rất phổ biến trên cây cà chua, đặc biệt là khi trời lạnh, đêm và sáng sớm có nhiều sương mù, hoặc có mưa nhỏ, ban ngày trời âm u, ít nắng [1].

(Bài viết này mang tính chất tham khảo. Kiến thức sâu sẽ được tìm thấy trong những tác phẩm chuyên khảo, quy trình do cơ quan quản lý ban hành.)


Nội dung

1. Mô tả cà chua

2. Sâu bệnh hại cà chua

3. Mô tả bệnh sương mai

4. Đặc điểm gây hại

5. Các biện pháp phòng trừ tổng hợp

6. Phụ lục

7. Tài liệu tham khảo

Mô tả cà chua [2]

Cà chua là một loại rau quả làm thực phẩm. Quả ban đầu có màu xanh, chín ngả màu từ vàng đến đỏ. Cà chua có vị hơi chua và là một loại thực phẩm bổ dưỡng, giàu vitamin C và A. Cà chua có nguồn gốc từ chây Mỹ và phổ biến ra Cựu Thế giới sau khi thế kỷ 16.

Trong cà chua có chứa rất nhiều chất dinh dưỡng có lợi cho cơ thể như carotene, lycopene, vitamin và kali. Tất cả những chất này đều rất có lợi cho sức khoẻ con người. Đặc biệt là vitamin B, vitamin C và beta carotene giúp cơ thể chống lại quá trình oxy hoá của cơ thể, giảm thiểu nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch và ung thư.

Sâu bệnh hại cà chua [3]

Các loại sâu và bệnh hại bắp cà chua thường gặp là: sâu khoang, sâu xám, sâu xanh đục quả, ruồi đục lá, bệnh chết cây con, đốm vòng, sương mai, đốm đen do vi khuẩn, héo xanh vi khuẩn, cháy lá, thối thân, tuyến trùng,...Bệnh sương mai gây hại nặng nhất đối với cây cà chua trong chính vụ.

Mô tả bệnh sương mai [4]

Bệnh sương mai do nấm Phytophthora infestans gây ra. Bệnh gây hại ở nhiều bộ phận của cây, từ thân, cành, lá cho đến hoa, quả.

Trên lá: vết bệnh có hình tròn hoặc bán nguyệt, lúc đầu là màu xanh tối sau đó chuyển sang màu nâu đen. Nếu bệnh nặng, nhiều vết bệnh liên kết lại với nhau làm cho lá bị khô hoặc bị thối, mặt dưới lá mọc ra một lớp nấm màu trắng.

Trên thân, cành: vết bệnh có hình bầu dục nhỏ. Nếu gặp thời tiết thuận lợi, bệnh lan rộng dần và kéo dài dọc theo thân, cành. Chỗ bị bệnh có màu nâu đậm, hơi lõm xuống và teo nhỏ lại làm cho cây dễ gẫy.

Trên hoa: vết bệnh xuất hiện trên đài hoa, sau đó lan dần sang cánh hoa, nhị hoa. Nếu cuống hoa bị bệnh sẽ làm cho cả chùm hoa bị rụng.

Trên quả: ban đầu vết bệnh chỉ là một điểm nhỏ trên vỏ hoặc trên núm màu nâu nhạt, sau chuyển dần sang màu nâu đen rồi lan ra khắp bề mặt quả. Thịt quả trở nên khô cứng, vỏ quả xù xì lồi lõm. Nếu ẩm độ không khí cao, trên vết bệnh mọc ra một lớp nấm trắng xốp, về sau quả bị thối đen nhũn.

Đặc điểm gây hại [5]

Bệnh sương mai do nấm Phytophthora infestans gây ra. Nấm lưu tồn chủ yếu trên cây bị nhiễm bệnh. Từ cây bệnh, bào tử nấm lây lan theo nước, mưa, gió.

Sự phát triển của bệnh phụ thuộc vào nhiệt độ, độ ẩm. Độ ẩm không khí trên 90% và nhiệt độ từ 18-25°C rất thích hợp cho sự sinh sản và xâm nhiễm của nấm bệnh. Dịch bệnh thường phát triển mạnh vào đêm trời mát và ẩm ướt, ban ngày trời nóng ẩm.

Các biện pháp phòng trừ tổng hợp

Biện pháp giống

Trồng những giống có khả năng chống chịu với bệnh

Biện pháp canh tác

Đất trồng chọn đất cát pha thịt nhẹ.

Không lấy hạt ở những ruộng đã bị bệnh để làm giống cho vụ sau, vì bệnh có thể truyền qua hạt giống.

Không nên trồng quá dầy để ruộng cà luôn thông thoáng.

Không nên trồng cà chua liên tục nhiều năm. Sau khi trồng vài vụ nên luân canh vài vụ với cây trồng khác như ngô, mía...

Tỉa bỏ bớt lá già ở dưới gốc, bắc giàn tạo cho ruộng cà chua luôn thông thoáng, giảm bớt ẩm ướt trong ruộng.

Vệ sinh đồng ruộng, thu dọn và tiêu huỷ tàn dư cây trồng sau khi thu hoạch.

Nên thăm ruộng thường xuyên để phát hiện bệnh sớm

Biện pháp hoá học

Kiểm tra ruộng cà chua thường xuyên. Nếu phát hiện bệnh chớm gây hại thì dùng thuốc hoá học và phải tuân theo nguyên tắc 4 đúng. Các hoạt chất và thuốc thương phẩm tương ứng có thể tìm thấy trong Danh mục thuốc bảo vệ thực vật được phép sử dụng tại Việt nam. Trước khi sử dụng xem kỹ hướng dẫn trên nhãn thuốc.

Phụ lục

Tóm tắt tính năng tác dụng, cách sử dụng một số loại thuốc trừ bệnh sương mai hại cà chua phổ biến

Hoạt chất Chlorothalonil

- Nhóm Aromatic trừ nấm

- Nhóm độc II (WHO)

- Thuốc trừ nấm phổ rộng, có tác động tiếp xúc, không lưu dẫn

- Thuốc kết hợp với các thiol của bào tử nấm đang nảy nầm, dẫn đến sự gây rối quá trình sản sinh glycolysis và sản sinh năng lượng, kìm hãm sự phát triển của nấm và trừ nấm

- Lượng dùng: dùng từ 200 đến 400 g ai/ha Pha trong 400 - 800 lít nước/ha

- Phun thuốc vào buổi sáng hoặc chiều mát

- Phun khi bệnh chớm xuất hiện

- Ngừng phun thuốc trước khi thu hoạch 7 ngày

Hoạt chất Copper Hydroxide

- Nhóm Đồng trừ nấm, trừ vi khuẩn

- Nhóm độc III (WHO)

- Thuốc có tác dụng bảo vệ và diệt trừ nấm

- Thuốc hấp thu đồng để phá vỡ hệ enzym của mầm bệnh

- Lượng dùng: dùng từ 250 đến 1900 g ai/ha, pha trong 400 - 800 lít nước/ha

- Phun thuốc vào buổi sáng hoặc chiều mát

- Phun khi bệnh chớm xuất hiện

- Ngừng phun thuốc trước khi thu hoạch 7 ngày

Hoạt chất Copper Oxychloride

- Nhóm Đồng trừ nấm, thuốc đuổi chim

- Nhóm độc III (WHO)

- Thuốc có tác động tiếp xúc phun lên lá với tác dụng bảo vệ

- Thuốc hấp thu đồng để phá vỡ hệ enzym của mầm bệnh

- Lượng dùng: dùng từ 500 đến 900 g ai/ha, pha trong 400 - 800 lít nước/ha

- Phun thuốc vào buổi sáng hoặc chiều mát

- Phun khi bệnh chớm xuất hiện

- Ngừng phun thuốc trước khi thu hoạch 7 ngày

Hoạt chất Mancozeb

- Nhóm Polymeric dithiocarbamate trừ, nhóm Kẽm trừ nấm

- Nhóm độc IV (WHO)

- Thuốc trừ nấm tiếp xúc và nội hấp có tác dụng bảo vệ cây trồng

- Thuốc tổng hợp auxin làm tăng sức đề kháng của cây

- Lượng dùng: dùng từ 1400 đến 1900 g ai/ha, pha trong 400 - 800 lít nước/ha

- Phun thuốc vào buổi sáng hoặc chiều mát

- Phun khi bệnh chớm xuất hiện

- Ngừng phun thuốc trước khi thu hoạch 7 ngày

Hoạt chất Thiophanate-methyl

- Nhóm Benzimidazole precursor trừ nấm, nhóm Carbamate trừ nấm

- Nhóm độc IV (WHO)

- Thuốc trừ nấm nội hấp có tác dụng bảo vệ và diệt trừ. Thuốc xâm nhập vào cây qua lá và rễ

- Tiền chất của Carbendazim

- Lượng dùng: dùng 1000 đến 1400 g ai/ha, pha trong 400 - 800 lít nước/ha

- Phun thuốc vào buổi sáng hoặc chiều mát

- Phun khi bệnh chớm xuất hiện

- Ngừng phun thuốc trước khi thu hoạch 7 ngày

Hoạt chất Zineb

- Nhóm Polymeric dithiocarbamate trừ nấm, nhóm Kẽm trừ nấm

- Nhóm độc: IV (WHO)

- Thuốc trừ nấm có tác dụng bảo vệ, phun lên lá

- Thuốc kìm hãm hô hấp

- Lượng dùng: dùng từ 1000 đến 1600 g ai/ha, pha trong 400 - 800 lít nước/ha

- Phun thuốc vào buổi sáng hoặc chiều mát

- Phun khi bệnh chớm xuất hiện

- Ngừng phun thuốc trước khi thu hoạch 7 ngày


Biên soạn: Phạm Thị Thuỳ Linh, ACC


Tài liệu tham khảo

1.http://www.dost-dongnai.gov.vn/KinhteChinhtriXahoi/Tintrongxa/tabid/758/ChuyenmucId/2/TinxaId/31244/language/vi-VN/Default.aspx

2.http://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%A0_chua

3.http://www.grc.vn/plant.php?id=37&cid=4

4.http://bannhanong.vn/danhmuc/Mw==/baiviet/Benh-suong-mai-hai-cay-ca-chua/NTQ3/index.bnn

5.http://www.baophutho.org.vn/baophutho/vn/website/kinh-te/12498DBA34D/2010/6/12505F8CF35/

6.http://www.alanwood.net/pesticides/index.html

7.http://sitem.herts.ac.uk/aeru/footprint/en/Reports/8.htm

8.The pesticide manual, 2010

 

X
Hãy điền tên đăng nhập ở Hội bảo vệ thực vật của bạn.
Enter the password that accompanies your username.
Đang nạp